تازه ترين گزارش محمد البرادعى مديركل آژانس بين المللى انرژى اتمى درباره
فعاليت هاى هسته اى ايران در كانون توجه محافل سياسى و رسانه اى داخلى و
بين المللى قرار دارد، درباره محتواى اين گزارش با كاظم غريب آبادى معاون
مديركل امور سياسى بين الملل وزارت خارجه و از دست اندركاران مذاكرات
مربوط به موضوع هسته اى گفت وگو كرده ايم. گزارش
تازه البرادعى درباره فعاليت هاى هسته اى ايران ضمن تأكيد بر مسالمت آميز
بودن اين فعاليت ها، موارد ديگرى را هم مطرح ساخته، ارزيابى شما به عنوان
يكى از دست اندركاران موضوع از اين گزارش چيست روح كلى اين گزارش به
لحاظ محتوايى در بخش اول آن متجلى است كه بخش فنى و در حيطه وظايف آژانس
است و بر صلح آميز بودن اقدامات ايران تأكيد دارد. در اين بخش به نكات
بسيار كليدى اشاره شده و اين كه تمام فعاليت هاى غنى سازى ايران در نطنز
تحت نظارت كامل آژانس است و نكته مهم ديگر اين كه هيچ گونه فعاليت
بازفرآورى در ايران وجود ندارد، اين تصريح روشن گزارش قطعنامه هاى
غيرقانونى شوراى امنيت را بى مبنا نشان مى دهد، چون در قطعنامه ها از
ايران خواسته شده بازفرآورى اورانيوم در ايران متوقف شود و آژانس حالا
براى ششمين بار مى گويد چنين فعاليتى در ايران نيست، اين خود دليل سياسى
بودن و بى مبنايى قطعنامه هايى است كه ايران آنها را نپذيرفته است. نكات
مهم ديگر آن است كه گزارش مى گويد آژانس بر سوخت نيروگاه بوشهر اشراف دارد
و براى دوازدهمين بار گفته هيچ انحرافى در برنامه ايران مشاهده نكرده و
آژانس به مواد هسته اى اظهار شده در ايران دسترسى داشته و قادر به حسابرسى
است. اين موارد مهم تنها بخشى از اظهارات گزارش است كه نشان مى دهند
برنامه ايران تحت نظارت وكنترل آژانس اتمى بود و لذا جاى هيچ گونه نگرانى
وجود نداشته و هرگونه تبليغات سياسى و منفى در اين خصوص فاقد مبناست. در
بخش بندى محتوايى گزارش به غير از بخش مهم مورد اشاره شما كه روح كلى
گزارش را در آن مثبت معرفى كرديد، بخش هاى ديگرى هم وجود دارد، درباره
آنها چه نظرى داريد بخش دوم گزارش به اجراى درخواست هاى شوراى امنيت
توسط ايران شامل تعليق غنى سازى و اجراى پروتكل الحاقى پرداخته است و
مى گويد ايران تعليق نكرده است. ما براى اين موضوع پاسخ داريم و بارها
گفته ايم ۲/۵ سال به عنوان اقدام اعتمادساز ايران تعليق را انجام داد اما
در پاسخ آمريكا و چند هم پيمان غربى موضوع را به شوراى امنيت ارسال كردند.
درحالى كه آژانس اذعان صريح مى كند فعاليت هاى ايران تحت نظارت كامل و
صلح آميز و بدون انحراف است، انجام تعليق ديگر بسيار بى معناست، يعنى
دليلى ندارد ايران حقوق خود را تعليق كند و تعليق به عنوان اقدام
اعتمادساز يا پيش شرط سياسى، مبنا و اساس ندارد، ايران به سهم خود اقدامات
اعتمادساز بسيارى انجام داده است و ما موضوع را در سه بعد سياسى، فنى و
حقوقى پايان يافته مى دانيم، لذا طرف مقابل است كه بايد اعتماد ايران را
جلب كند، ضمن اين كه موضوعات بسيار اساسى تر در جهان وجود دارد كه كشورهاى
غربى از آنها غافل مانده اند، درحالى كه زمينه همكارى درباره آنها وجود
دارد، مثل خلع سلاح هسته اى و يا تسهيل همكارى هاى هسته اى براى مقاصد
صلح آميز، پروتكل الحاقى هم قبلاً از سوى ايران داوطلبانه اجرا شده، ولى
ما با سوء نيت طرف هاى مقابل مواجه شديم، در حال حاضر ۱۲۰ كشور دنيا
پروتكل الحاقى را اجرا نمى كنند. از طرف ديگر آژانس در خصوص مواد هسته اى
اظهار نشده، بيش از ۱۰۰ كشور از جمله ۱۴ كشور اروپايى مثل آلمان نتوانسته
است جمع بندى ارايه نمايد. از اين رو برجسته كردن موضوع ايران در ارتباط
با پروتكل الحاقى غير منطقى است. به نظر مى آيد گزارش به لحاظ محتوا بخش سومى هم دارد بله،
در بخش سوم به برخى ادعاها در مورد ماهيت برنامه ايران اشاره شده و اين كه
ايران پاسخ هاى خود را به آنها ارائه كرده است و آژانس در حال ارزيابى
پاسخ هاست. در اين بخش هم آژانس دو نتيجه گيرى كرده كه مهم است يكى گفته
هيچ طراحى واقعى يا ساخت قطعات سلاح هسته اى در ايران پيدا نكرده است، دوم
كاربرد مواد هسته اى در ارتباط با مطالعات ادعايى شناسايى نشده است، اين
دو نتيجه گيرى نشان مى دهد اسناد مطالعات ادعايى آمريكا مبنا ندارد. اين
موارد اگر با گزارش نهادهاى اطلاعاتى آمريكا مقايسه شوند، روشن است
مطالعات ادعايى دروغ هاى بى مبنا با اسنادى جعلى هستند، آژانس هم در
گزارشى آورده اين اسناد الكترونيك اند، يعنى اصل نيستند، ضمن اين كه آژانس
اجازه پيدا نكرده آنها را به ايران ارائه نمايد. با اين وجود ايران به
تمامى اين ادعاها پاسخ داده كه اين پاسخ ها بنا به اذعان آقاى البرادعى در
حال ارزيابى توسط آژانس است. يعنى در گزارش به سؤالى اشاره نشده كه ايران به آن پاسخ نداده باشد خير،
ايران به تمامى سؤال هايى كه از آژانس گرفته، در چارچوب تعهداتش پاسخ داده
است. چنانچه اشاره شد اصل و مبناى گزارش آژانس همان بخش فنى و حقوقى اول
است، يعنى اصالت و اهميت آنجاست كه گفته شده فعاليت ها كاملاً تحت نظر و
صلح آميز است و ايران در اين مهم كاملاً شفاف است، ساير مباحث غير فنى و
سياسى و نتيجه اعمال فشار برخى كشورها و در رأس آنها آمريكاست، به هر روى
ايران به همه ادعاهاى بى پايه مطرح شده پاسخ داده و گزارش آژانس هم جز اين
نگفته است.
